[{"data":1,"prerenderedAt":269},["ShallowReactive",2],{"kanda-uttarkand":3,"episode-uttarkand-rudrashtakam":44,"verse-uttarkand-rudrashtakam":8,"verse-episode-uttarkand-rudrashtakam":8,"verse-surround-uttarkand-rudrashtakam":8,"episode-verses-uttarkand-rudrashtakam":85,"episode-nav-uttarkand-rudrashtakam":261},{"id":4,"title":5,"body":8,"chaupais":9,"chhands":10,"description":11,"dohas":14,"extension":15,"highlights":16,"icon":26,"meta":27,"navigation":28,"next":8,"number":29,"path":30,"prev":31,"seo":37,"shlokas":29,"slug":40,"sorathas":41,"stem":42,"__hash__":43},"kandas\u002Fkandas\u002Futtarkand.yml",{"hi":6,"en":7},"उत्तरकाण्ड","Uttar Kand",null,595,47,{"hi":12,"en":13},"उत्तरकाण्ड में अयोध्या में विजयी वापसी, राम का राज्याभिषेक, रामराज्य की स्थापना और गहन आध्यात्मिक शिक्षाओं का वर्णन है।","The final book follows the triumphant return to Ayodhya, the coronation of Rama, the establishment of Ram Rajya, and profound spiritual teachings.",206,"yml",[17,20,23],{"hi":18,"en":19},"अयोध्या वापसी","Return to Ayodhya",{"hi":21,"en":22},"राम राज्य","Ram Rajya",{"hi":24,"en":25},"आध्यात्मिक शिक्षा","Divine Teachings","i-lucide-sparkles",{},true,7,"\u002Fkandas\u002Futtarkand",{"id":32,"slug":33,"title":34},6,"lankakand",{"hi":35,"en":36},"लंकाकाण्ड","Lanka Kand",{"title":38,"description":39},{"hi":6,"en":7},{"hi":12,"en":13},"uttarkand",17,"kandas\u002Futtarkand","x_y_p0-HTZI05aWCSE9zRceSvShm0Bnh8Nwxv1gpB7E",{"id":45,"title":46,"body":8,"contextSummary":49,"description":52,"endAnchor":55,"episodeId":56,"extension":15,"kanda":40,"meta":57,"navigation":28,"next":58,"path":67,"prev":68,"seo":77,"shortTitle":80,"slug":81,"startAnchor":82,"stem":83,"__hash__":84},"episodes\u002Futtarkand\u002Frudrashtakam.yml",{"hi":47,"en":48},"रुद्राष्टक","Rudrashtakam: Hymn to Shiva",{"hi":50,"en":51},"भगवान शिव की महिमा, निराकारता और करुणा से परिपूर्ण पवित्र रुद्राष्टक स्तुति","the sacred Rudrashtakam hymn glorifying Shiva's transcendence, compassion, and divine majesty",{"hi":53,"en":54},"यह भगवान शिव की अत्यंत पवित्र और प्रभावशाली स्तुति है। इसके पदों में शिवतत्त्व की महिमा, निराकारता और करुणा का अनुपम वर्णन मिलता है।","This is a deeply sacred and powerful hymn in praise of Lord Shiva. Its verses celebrate Shiva's transcendence, compassion, and divine majesty.",108.7,15,{},{"id":59,"slug":60,"title":61,"shortTitle":64},16,"guru-aparadha-kshamapana-shapanugraha",{"hi":62,"en":63},"गुरुजी का शिवजी से अपराध क्षमापन, शापानुग्रह और काकभुशुण्डि की आगे की कथा","The Guru's Plea to Shiva, the Blessing in the Curse, and Kakbhushundi's Story",{"hi":65,"en":66},"गुरु की क्षमायाचना, शाप का अनुग्रह","Guru's Plea, Curse Becomes Grace","\u002Futtarkand\u002Frudrashtakam",{"id":69,"slug":70,"title":71,"shortTitle":74},14,"guru-apamana-shiva-shapa-vrittanta",{"hi":72,"en":73},"गुरुजी का अपमान और शिवजी के शाप का वृत्तांत","Insult to the Guru and the Account of Shiva's Curse",{"hi":75,"en":76},"गुरु अपमान और शिव का शाप","Guru's Insult and Shiva's Curse",{"title":78,"description":79},{"hi":47,"en":48},{"hi":53,"en":54},{"hi":47,"en":48},"rudrashtakam",108,"uttarkand\u002Frudrashtakam","p_NQxxK--lHRaXWXyCOCi8xnGZA1OZhiPfawGp5bSxk",[86,109,131,153,175,197,219,240],{"id":87,"title":88,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":89,"kanda":40,"meaning":90,"meta":93,"navLabel":94,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":97,"seo":98,"slug":99,"stem":100,"text":101,"textIAST":102,"type":103,"verseIndex":104,"verseLabel":105,"__hash__":108},"verses\u002Futtarkand\u002Fnamamiishamiishaan-nirvaanruupan.yml","Namamiishamiishaan Nirvaanruupan",0,{"hi":91,"en":92},"हे मोक्षस्वरूप, विभु, व्यापक, ब्रह्म और वेदस्वरूप, ईशान दिशा के ईश्वर तथा सबके स्वामी श्रीशिवजी! मैं आपको नमस्कार करता हूँ। निजस्वरूप में स्थित (अर्थात्‌ मायादिरहित), [मायिक] गुणों से रहित, भेदरहित, इच्छारहित, चेतन आकाशरूप एवं आकाश को ही वस्त्ररूप में धारण करनेवाले दिगम्बर [अथवा आकाश को भी आच्छादित करनेवाले] आपको मैं भजता हूँ।","O Shiva, whose very form is liberation, the all-pervading, omnipresent Brahman, whose nature is the Vedas! I bow to you. You are established in your own essence, beyond the guṇas, beyond distinctions, free of desire, like pure consciousness, and clad in the sky itself; I worship you.",{},{"hi":95,"en":96},"नमामीशमीशान निर्वाणरूपं","Namamiishamiishaan nirvaanruupan","\u002Futtarkand\u002Fnamamiishamiishaan-nirvaanruupan",{},"namamiishamiishaan-nirvaanruupan","uttarkand\u002Fnamamiishamiishaan-nirvaanruupan","नमामीशमीशान निर्वाणरूपं। विभुं व्यापकं ब्रह्म वेदस्वरूपं।\nनिजं निर्गुणं निर्विकल्पं निरीहं। चिदाकाशमाकाशवासं भजेऽहं॥","namāmīśamīśāna nirvāṇarūpaṃ। vibhuṃ vyāpakaṃ brahma vedasvarūpaṃ।\nnijaṃ nirguṇaṃ nirvikalpaṃ nirīhaṃ। cidākāśam ākāśavāsaṃ bhaje'haṃ॥","chhand",654,{"en":106,"hi":107},"1","१","Ilhw1bVKrPQAcRF6elJ89shjUnrI1Gjlsle2FaA-1Ls",{"id":110,"title":111,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":112,"kanda":40,"meaning":113,"meta":116,"navLabel":117,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":120,"seo":121,"slug":122,"stem":123,"text":124,"textIAST":125,"type":103,"verseIndex":126,"verseLabel":127,"__hash__":130},"verses\u002Futtarkand\u002Fnirakaramonkaarmulam-turiyam.yml","Nirakaramonkaarmulam Turiyam",1,{"hi":114,"en":115},"निराकार, ओंकार के मूल, तुरीय (तीनों गुणों से अतीत), वाणी, ज्ञान और इन्द्रियों से परे, कैलासपति, विकराल, महाकाल के भी काल, कृपालु, गुणों के धाम, संसार से परे आप परमेश्वर को मैं नमस्कार करता हूँ।","I bow to the formless One, the source of Om, the fourth transcendental state, beyond speech, knowledge, and the senses, Lord of Kailasa, terrible, the time of even Mahakala, compassionate, the abode of virtues, and beyond the world.",{},{"hi":118,"en":119},"निराकारमोंकारमूलं तुरीयं","Nirakaramonkaarmulam turiyam","\u002Futtarkand\u002Fnirakaramonkaarmulam-turiyam",{},"nirakaramonkaarmulam-turiyam","uttarkand\u002Fnirakaramonkaarmulam-turiyam","निराकारमोंकारमूलं तुरीयं। गिरा ग्यान गोतीतमीशं गिरीशं॥\nकरालं महाकाल कालं कृपालं। गुणागार संसारपारं नतोऽहं॥","nirākāramoṃkāramūlaṃ turīyaṃ। girā gyāna gotītamīśaṃ girīśaṃ॥\nkarālaṃ mahākāla kālaṃ kṛpālaṃ। guṇāgāra saṃsārapāraṃ nato'haṃ॥",655,{"en":128,"hi":129},"2","२","5h3bZCZEoALmWhW0m0sLwL0KsuHPp_uFSmysF6rtadM",{"id":132,"title":133,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":134,"kanda":40,"meaning":135,"meta":138,"navLabel":139,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":142,"seo":143,"slug":144,"stem":145,"text":146,"textIAST":147,"type":103,"verseIndex":148,"verseLabel":149,"__hash__":152},"verses\u002Futtarkand\u002Ftusharadri-sankash-gauran-gaabhiram.yml","Tusharadri Sankash Gauran Gaabhiram",2,{"hi":136,"en":137},"जो हिमाचल के समान गौरवर्ण तथा गम्भीर हैं, जिनके शरीर में करोड़ों कामदेवों की ज्योति एवं शोभा है, जिनके सिर पर सुन्दर गंगा विराजमान हैं, जिनके ललाट पर द्वितीया का चन्द्रमा और गले में सर्प सुशोभित हैं।","He is as fair as the snow-clad mountain and profound, with a body of the radiance and splendor of millions of Love-gods. Upon his head flows the lovely Gaṅgā; on his forehead shines the crescent moon, and serpents adorn his neck.",{},{"hi":140,"en":141},"तुषाराद्रि संकाश गौरं गभीरं","Tusharadri sankash gauran gaabhiram","\u002Futtarkand\u002Ftusharadri-sankash-gauran-gaabhiram",{},"tusharadri-sankash-gauran-gaabhiram","uttarkand\u002Ftusharadri-sankash-gauran-gaabhiram","तुषाराद्रि संकाश गौरं गभीरं। मनोभूत कोटि प्रभा श्री शरीरं॥\nस्फुरन्मौलि कल्लोलिनी चारु गंगा। लसद्भालबालेन्दु कंठे भुजंगा॥","tuṣārādri saṃkāśa gauraṃ gabhīraṃ। manobhūta koṭi prabhā śrī śarīraṃ॥\nsphuranmauli kallolinī cāru gaṃgā। lasadbhālabālendu kaṃṭhe bhujaṃgā॥",656,{"en":150,"hi":151},"3","३","FZUudILHRbrpBdX9L2Mv8vLFXEQYQ5PyQS9eueCkNfY",{"id":154,"title":155,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":156,"kanda":40,"meaning":157,"meta":160,"navLabel":161,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":164,"seo":165,"slug":166,"stem":167,"text":168,"textIAST":169,"type":103,"verseIndex":170,"verseLabel":171,"__hash__":174},"verses\u002Futtarkand\u002Fchalatkkundalam-bhru-sunetram-vishalam.yml","Chalatkkundalam Bhru Sunetram Vishalam",3,{"hi":158,"en":159},"जिनके कानों में कुण्डल हिल रहे हैं, सुन्दर भ्रू और विशाल नेत्र हैं; जो प्रसन्नमुख, नीलकण्ठ और दयालु हैं; सिंहचर्म का वस्त्र धारण किये और मुण्डमाला पहने हैं; उन सबके प्यारे और सबके नाथ [कल्याण करनेवाले] श्रीशंकरजी को मैं भजता हूँ।","I worship Śaṅkara, dear to all and Lord of all, whose earrings sway, whose brows are beautiful and whose eyes are broad; whose face is serene, who is Nīlakaṇṭha and compassionate; who wears a tiger-skin garment and a garland of skulls.",{},{"hi":162,"en":163},"चलत्कुंडलं भ्रू सुनेत्रं विशालं","Chalatkkundalam bhru sunetram vishalam","\u002Futtarkand\u002Fchalatkkundalam-bhru-sunetram-vishalam",{},"chalatkkundalam-bhru-sunetram-vishalam","uttarkand\u002Fchalatkkundalam-bhru-sunetram-vishalam","चलत्कुंडलं भ्रू सुनेत्रं विशालं। प्रसन्नाननं नीलकंठं दयालं॥\nमृगाधीशचर्माम्बरं मुण्डमालं। प्रियं शंकरं सर्वनाथं भजामि॥","calatkuṃḍalaṃ bhrū sunetraṃ viśālaṃ। prasannānanaṃ nīlakaṃṭhaṃ dayālaṃ॥\nmṛgādhīśacarmāmbaraṃ muṇḍamālaṃ। priyaṃ śaṃkaraṃ sarvanāthaṃ bhajāmi॥",657,{"en":172,"hi":173},"4","४","hP-wWeKGBmFz7vo3zHrQ3Hdz4peSaQvrNmg8ZKny4S4",{"id":176,"title":177,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":178,"kanda":40,"meaning":179,"meta":182,"navLabel":183,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":186,"seo":187,"slug":188,"stem":189,"text":190,"textIAST":191,"type":103,"verseIndex":192,"verseLabel":193,"__hash__":196},"verses\u002Futtarkand\u002Fprachandam-prakrshtam-pragalbham-paresham.yml","Prachandam Prakrshtam Pragalbham Paresham",4,{"hi":180,"en":181},"प्रचण्ड (रुद्ररूप), श्रेष्ठ, तेजस्वी, परमेश्वर, अखण्ड, अजन्मा, करोड़ों सूर्यों के समान प्रकाशवाले, तीनों प्रकार के शूलों (दुःखों) को निर्मूल करनेवाले, हाथ में त्रिशूल धारण किये, भाव (प्रेम) के द्वारा प्राप्त होनेवाले भवानी के पति श्रीशंकरजी को मैं भजता हूँ।","I worship Bhavānīpati, attainable through devotion—fierce, exalted, bold, the Supreme Lord, undivided, unborn, shining with the radiance of millions of suns, destroyer of the threefold spear of suffering, and bearer of the trident.",{},{"hi":184,"en":185},"प्रचंडं प्रकृष्टं प्रगल्भं परेशं","Prachandam prakrshtam pragalbham paresham","\u002Futtarkand\u002Fprachandam-prakrshtam-pragalbham-paresham",{},"prachandam-prakrshtam-pragalbham-paresham","uttarkand\u002Fprachandam-prakrshtam-pragalbham-paresham","प्रचंडं प्रकृष्टं प्रगल्भं परेशं। अखंडं अजं भानुकोटिप्रकाशं॥\nत्रयः शूल निर्मूलनं शूलपाणिं। भजेऽहं भवानीपतिं भावगम्यं॥","pracaṃḍaṃ prakṛṣṭaṃ pragalbhaṃ pareśaṃ। akhaṃḍaṃ ajaṃ bhānukoṭiprakāśaṃ॥\ntrayaḥ śūla nirmūlanaṃ śūlapāṇiṃ। bhaje'haṃ bhavānīpatiṃ bhāvagamyaṃ॥",658,{"en":194,"hi":195},"5","५","cCiUdcL_RJ6qNo5ggd1pqyudwRSUj5gLRix5vVZyeq8",{"id":198,"title":199,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":200,"kanda":40,"meaning":201,"meta":204,"navLabel":205,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":208,"seo":209,"slug":210,"stem":211,"text":212,"textIAST":213,"type":103,"verseIndex":214,"verseLabel":215,"__hash__":218},"verses\u002Futtarkand\u002Fkalatit-kalyan-kalpantakari.yml","Kalatit Kalyan Kalpantakari",5,{"hi":202,"en":203},"कलाओं से परे, कल्याणस्वरूप, कल्प का अन्त (प्रलय) करनेवाले, सज्जनों को सदा आनन्द देनेवाले, त्रिपुर के शत्रु, सच्चिदानन्दघन, मोह को हरनेवाले, मन को मथ डालनेवाले कामदेव के शत्रु, हे प्रभो! प्रसन्न होइये, प्रसन्न होइये।","Transcending all arts, embodiment of welfare, destroyer at the end of the cosmic age, ever the giver of bliss to the righteous, slayer of Tripura, a mass of consciousness and bliss, remover of delusion—be gracious, be gracious, O Lord, O enemy of Love.",{},{"hi":206,"en":207},"कलातीत कल्याण कल्पान्तकारी","Kalatit kalyan kalpantakari","\u002Futtarkand\u002Fkalatit-kalyan-kalpantakari",{},"kalatit-kalyan-kalpantakari","uttarkand\u002Fkalatit-kalyan-kalpantakari","कलातीत कल्याण कल्पान्तकारी। सदा सज्जनानन्ददाता पुरारी॥\nचिदानंद संदोह मोहापहारी। प्रसीद प्रसीद प्रभो मन्मथारी॥","kalātīta kalyāṇa kalpāntakārī। sadā sajjanānandadātā purārī॥\ncidānaṃda saṃdoha mohāpahārī। prasīda prasīda prabho manmathārī॥",659,{"en":216,"hi":217},"6","६","fog2TWnpAGDza8FDHR8PiF2-19lnmOnHZJJ6Ns5hims",{"id":220,"title":221,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":32,"kanda":40,"meaning":222,"meta":225,"navLabel":226,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":229,"seo":230,"slug":231,"stem":232,"text":233,"textIAST":234,"type":103,"verseIndex":235,"verseLabel":236,"__hash__":239},"verses\u002Futtarkand\u002Fna-yavad-umanath-padaravindam.yml","Na Yavad Umanath Padaravindam",{"hi":223,"en":224},"जब तक पार्वती के पति आपके चरणकमलों को मनुष्य नहीं भजते, तब तक उन्हें न तो इहलोक और परलोक में सुख-शान्ति मिलती है और न उनके तापों का नाश होता है। अतः हे समस्त जीवों के अंदर (हृदय में) निवास करनेवाले प्रभो! प्रसन्न होइये।","Until human beings worship your lotus feet, O Lord of Uma, they find neither happiness nor peace, neither here nor beyond, nor does their suffering come to an end. Therefore, O Lord dwelling in all beings, be gracious.",{},{"hi":227,"en":228},"न यावद् उमानाथ पादारविन्दं","Na yavad umanath padaravindam","\u002Futtarkand\u002Fna-yavad-umanath-padaravindam",{},"na-yavad-umanath-padaravindam","uttarkand\u002Fna-yavad-umanath-padaravindam","न यावद् उमानाथ पादारविन्दं। भजंतीह लोके परे वा नराणां॥\nन तावत्सुखं शान्ति सन्तापनाशं। प्रसीद प्रभो सर्वभूताधिवासं॥","na yāvad umānātha pādāraviṃdaṃ। bhajaṃtīha loke pare vā narāṇāṃ॥\nna tāvatsukhaṃ śāṃti saṃtāpanāśaṃ। prasīda prabho sarvabhūtādhivāsaṃ॥",660,{"en":237,"hi":238},"7","७","36qZRtRCGS2ZkoVgO7BHMp6SBSud1_EkZpfdMUWInTA",{"id":241,"title":242,"body":8,"description":8,"displayTitle":8,"extension":15,"groupId":82,"indexInGroup":29,"kanda":40,"meaning":243,"meta":246,"navLabel":247,"navigation":28,"parentEpisode":81,"path":250,"seo":251,"slug":252,"stem":253,"text":254,"textIAST":255,"type":103,"verseIndex":256,"verseLabel":257,"__hash__":260},"verses\u002Futtarkand\u002Fna-janami-yogam-japam-naiv-pujam.yml","Na Janami Yogam Japam Naiv Pujam",{"hi":244,"en":245},"मैं न तो योग जानता हूँ, न जप और न पूजा ही। हे शम्भो! मैं तो सदा-सर्वदा आपको ही नमस्कार करता हूँ। हे प्रभो! बुढ़ापा तथा जन्म-मृत्यु के दुःखसमूहों से जलते हुए मुझ दुखी की दुःख से रक्षा कीजिये। हे ईश्वर! हे शम्भो! मैं आपको नमस्कार करता हूँ।","I know neither yoga nor japa nor worship. O Śambhu, I bow to you always and at all times. O Lord, protect me—afflicted by the fires of old age, birth, and the mass of sorrows. O God, O Śambhu, I bow to you.",{},{"hi":248,"en":249},"न जानामि योगं जपं नैव पूजां","Na janami yogam japam naiv pujam","\u002Futtarkand\u002Fna-janami-yogam-japam-naiv-pujam",{},"na-janami-yogam-japam-naiv-pujam","uttarkand\u002Fna-janami-yogam-japam-naiv-pujam","न जानामि योगं जपं नैव पूजां। नतोऽहं सदा सर्वदा शंभु तुभ्यं॥\nजरा जन्म दुःखौघ तातप्यमानं। प्रभो पाहि आपन्नमामीश शंभो॥","na jānāmi yogaṃ japaṃ naiva pūjāṃ। nato'haṃ sadā sarvadā śaṃbhu tubhyaṃ॥\njarā janma duḥkhaugha tātapyamānaṃ। prabho pāhi āpannamāmīśa śaṃbho॥",661,{"en":258,"hi":259},"8","८","eXoudy-AXj5oQ3aULqeO2a076tzei5w8bt_KIw1PFRQ",{"episodeCount":262,"prev":263,"next":266},21,{"slug":70,"kanda":40,"id":69,"title":264,"shortTitle":265,"kandaTitle":5,"episodeCount":262},{"hi":72,"en":73},{"hi":75,"en":76},{"slug":60,"kanda":40,"id":59,"title":267,"shortTitle":268,"kandaTitle":5,"episodeCount":262},{"hi":62,"en":63},{"hi":65,"en":66},1785773664250]